Langdurig ziekteverzuim

Wanneer is ziekteverzuim "langdurig"?

Er is geen eenduidige, wettelijke definitie van langdurig ziekteverzuim. Toch hanteren de meeste organisaties een grens van zes weken. Na zes weken aaneengesloten ziekte spreek je in Nederland officieel van langdurig verzuim.

Dat klinkt als een administratieve grens. Maar vanaf dat moment verandert er ook in de praktijk het nodige, want vanaf dat moment start het re-integratietraject. De bedrijfsarts stelt een probleemanalyse op en je maakt met je werkgever afspraken over re-integratie.

In sommige gevallen houden werkgevers en verzuimverzekeraars andere grenzen aan, zoals vier of acht weken Over het algemeen is zes weken het meest gebruikte uitgangspunt.

De eerste twee jaar: loondoorbetaling bij ziekte

Zolang je ziek bent, betaalt je werkgever je loon door. Voor maximaal twee jaar is jouw werkgever wettelijk verplicht om minimaal 70% van je salaris door te betalen. Controleer altijd je CAO, want het kan zijn dat het percentage in jouw sector hoger ligt, zeker in het eerste jaar.

Twee jaar lijkt lang. Maar die tijd gaat sneller dan je denkt en in die periode kan er genoeg gebeuren. Zeker als je worstelt met een chronische aandoening, psychische klachten of een onzekere diagnose. Tijdens die twee jaar heb je re-integratieverplichtingen. Dat betekent dat je meewerkt aan je herstel en aan de terugkeer naar werk, voor zover dat mogelijk is. Je hoeft nooit meer te doen dan je aankan.

Wat verandert er na twee jaar ziekte?

Na twee jaar eindigt de loondoorbetalingsplicht van je werkgever en dat is een ingrijpend moment. Dit is namelijk ook het punt waarop jouw werkgever je arbeidscontract mag opzeggen, wanneer hij of zij daar toestemming voor krijgt van het UWV. Op dat moment is jouw situatie ook al beoordeeld door het UWV. Ze kijken hoeveel je nog kunt verdienen vergeleken met wat je daarvoor verdiende en op basis daarvan bepalen ze of je recht hebt op een WIA-uitkering.

WIA staat voor Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. De WIA kent twee regelingen:

• WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten): voor mensen die nog gedeeltelijk kunnen werken.
• IVA (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten): voor mensen die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn.

Welke regeling voor jou geldt, hangt af van je situatie. Het UWV beoordeelt dit via een zogeheten WIA-keuring. Wat een WIA is, lees je in ons artikel 'Wat is een WIA-uitkering'.

Hoe ziet het traject eruit tijdens langdurig verzuim?

Langdurig ziekteverzuim is geen stilstaand water; het is gekoppeld aan een vast stappenplan met acties. Dit heet de wet verbetering poortwachter. Die wet beschrijft precies wat jij, je werkgever en de bedrijfsarts moeten doen en wanneer.

Week 1: de ziekmelding

Je meldt je ziek bij je werkgever. De werkgever noteert de eerste ziektedag. Dat is de startdatum van alles wat daarna komt.

Week 6: de probleemanalyse

De bedrijfsarts stelt een probleemanalyse op. Daarin staat wat jouw beperkingen zijn, wat de verwachting is voor herstel en wat haalbare stappen zijn richting werk. Dit document is de basis voor alle verdere afspraken.

Week 8: het Plan van Aanpak

Jij en je werkgever stellen samen een Plan van Aanpak op. Daarin staan concrete afspraken: hoeveel uur je werkt, welke taken je doet en wanneer jullie de voortgang bespreken. Het plan past zich aan als jouw situatie verandert.

Maand 6, 12 en 18: evaluaties

Elke zes maanden evalueren jij en je werkgever de voortgang. Hoe gaat het? Wat werkt wel? Wat werkt niet? Het Plan van Aanpak past zich aan waar nodig. Het is mogelijk om tussentijds te evalueren wanneer je merkt dat de gemaakte afspraken niet werken. Blijf in deze periode goed in gesprek met jouw werkgever en bedrijfsarts.

Maand 20: het re-integratieverslag

In maand 20 klopt het UWV aan voor een re-integratieverslag. Daarin staat alles wat er de afgelopen maanden is gedaan. Zowel jij als je werkgever leveren hun eigen bijdrage aan dit verslag en dit beoordeelt het UWV.

Maand 24: de WIA-aanvraag en poortwachterstoets

Na twee jaar beoordeelt het UWV of jullie allebei voldoende hebben gedaan aan re-integratie. Ze noemen dit de poortwachterstoets. Tegelijkertijd vraag jij een WIA-uitkering aan als je nog steeds niet volledig kunt werken.

Wat zijn jouw rechten tijdens langdurig verzuim?

Langdurig ziek zijn voelt kwetsbaar. Maar je hebt meer rechten dan je misschien denkt.

Je hebt recht op loondoorbetaling van minimaal 70 procent van je salaris gedurende twee jaar en daarbij heb je ook recht op begeleiding door een bedrijfsarts. Je mag een second opinion aanvragen als je het niet eens bent met het oordeel dat de bedrijfsarts geeft. Dat recht is wettelijk vastgelegd en kost jou niets.

Daarnaast heeft je werkgever een actieve plicht om passend werk voor je te zoeken. Lukt dat niet binnen het eigen bedrijf, dan moet hij een re-integratiebureau inschakelen om werk bij een andere werkgever te vinden. Jij hoeft daar zelf niet voor te betalen. Hier lees je meer over in ons artikel re-integratie en wet verbetering poortwachter.

Wat zijn jouw verplichtingen?

Re-integratie is geen eenrichtingsverkeer, want bij rechten horen ook verplichtingen. Een van die verplichtingen is dat je meewerkt aan je herstel. Je volgt de adviezen van de bedrijfsarts op, tenzij je het er aantoonbaar niet mee eens bent. Je houdt je werkgever op de hoogte van je situatie en je werkt mee aan het zoeken naar passend werk, ook als dat tijdelijk buiten je eigen functie valt.

Werk je niet mee zonder goede reden? Dan kan je werkgever je loon stopzetten. Dat is een ingrijpende stap, maar wel een die in de wet staat. Heb je een goede reden om ergens niet aan mee te werken? Leg die dan altijd schriftelijk vast. Zo bescherm je jezelf.

Wat als je terugvalt tijdens re-integratie?

Terugvallen is geen uitzondering. Het is de realiteit voor veel mensen met langdurige klachten. Zeker bij psychische aandoeningen, chronische pijn of onzekere diagnoses. Als je terugvalt binnen vier weken na hervatting van je werk, geldt de oorspronkelijke eerste ziektedag nog steeds. De twee jaar loondoorbetaling loopt dus gewoon door. Je begint niet opnieuw.

Val je terug na meer dan vier weken volledig werken, dan begint er een nieuwe ziekteperiode. De teller start dan opnieuw. Bespreek een terugval altijd direct met je werkgever en bedrijfsarts. Wacht niet. Hoe eerder je het bespreekt, hoe sneller het Plan van Aanpak zich aanpast aan jouw nieuwe situatie.

Wat veel mensen niet weten over langdurig verzuim

Er zijn een paar dingen die mensen in dit traject vaak verrassen.

Je werkgever mag jou niet ontslaan vanwege ziekte. Tijdens de eerste twee jaar van ziekte geldt een ontslagverbod. Je werkgever mag je arbeidsovereenkomst in die periode niet opzeggen wegens ziekte. Dat neemt niet weg dat er andere redenen kunnen zijn voor ontslag, zoals een reorganisatie. Maar ziekte zelf is geen ontslaggrond.

Je hoeft niet bereikbaar te zijn op elk moment. Veel mensen voelen druk om altijd beschikbaar te zijn voor hun werkgever. Dat klopt niet. Je werkgever mag je bereiken voor re-integratiegesprekken en praktische zaken, maar heeft geen recht op een continue update van je gezondheid.

Je mag zelf vragen om aanpassingen op de werkvloer. Denk aan aangepaste werktijden, thuiswerken of ander gereedschap. Als die aanpassingen jou helpen om veilig te werken, heeft je werkgever de plicht om ze serieus te overwegen.

De menselijke kant van langdurig verzuim

Achter elke ziekmelding zit een persoon. Iemand die misschien maandenlang worstelt met pijn, vermoeidheid, angst of onzekerheid over de toekomst. Die thuis zit terwijl het leven buiten doorgaat. Die zich schuldig voelt. Of bang. Of boos. Langdurig ziekteverzuim raakt meer dan alleen je werk. Het raakt wie je bent, wat je dagelijks doet en hoe je naar de toekomst kijkt.

Bij Samen Veerkrachtig begrijpen we dat. Onze koffietafels voor lotgenoten zijn er voor mensen die herkenning zoeken. Geen adviezen, geen oordelen. Gewoon mensen die weten hoe het voelt.

Langdurig verzuim en re-integratie: de samenhang

Langdurig verzuim en re-integratie zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Zodra je zes weken ziek bent, start het re-integratietraject. Dat traject loopt parallel aan je herstel.

Wil je meer weten over hoe re-integratie in de praktijk werkt? Lees dan ons artikel over re-integratie na ziekte. Daarin leggen we stap voor stap uit wat je kunt verwachten, van de eerste probleemanalyse tot de WIA-aanvraag na twee jaar.

Tot slot: jij bent meer dan je ziekteverzuim

Langdurig ziek zijn is zwaar. Het systeem eromheen is ingewikkeld. En de onzekerheid over wat er komen gaat, maakt het er niet makkelijker op. Maar je staat er niet alleen voor. Ken je rechten. Stel vragen. En zoek mensen op die begrijpen wat je doormaakt.

Bij Samen Veerkrachtig vind je informatie, verhalen van lotgenoten en een plek om even adem te halen.

‍

‍